مهدی اخوان ثالث بی گمان یکی از شاعران بزرگ روزگار ماست. البته او بنیانگذار شعر تو به شمار نمی آید اما از نظریه پردازان عمده و از بهترین نمایندگان آن است. آثار انتقادی متنوع و غنی او نمایانگر گسترش دامنه شناخت او از شعر کهن و تبخرش در زبان و ادب فارسی است. اخوان در اوج کشمکش هواداران شعر کهن با طرفداران شعر نو در دهه ۱۳۳۰ تنها کسی بود که مبانی نظری برای شعر نو ارائه داد و روش نیما را توجیه کرد. البته در این جا قصد تجزیه و تحلیل آثار انتقادی او در میان نیست، بلکه هدف ما عمدتا نشان دادن تنوع آثار شعری و اصالت ممیزات این اشعار است. دوره شاعری زندگی اخوان با مجموعه ارغنون (۱۳۳۰) آغاز می شود و با زمستان (۱۳۳۵)، آخر شاهنامه (۱۳۳۸) از این اوستا (۱۳۴۲)، دوزخ، اما سرد (۱۳۵۷) ادامه می یابد و به زندگی میگوید اما باید زیست (۱۳۵۷) پایان می گیرد. در این میان او تعدادی مقاله و چند کتاب تحقیقی و انتقادی نیز می نویسد که بدعت ها و بدایع نیما (۱۳۵۴) مهم ترین و معروف ترین آنهاست. همه این آثار و اشعار بیانگر روحیه ای شوریده پرخاشگر ظلم ستیز و در عین حال مردم دوست است.